fitness-food.pl zdrowa żywność

Zdrowa żywność

Pomidor i przetwory pomidorowe – kopalnia likopenu

Rynek suplementów w Polsce prężnie rozwija się z każdym miesiącem. Czy odnosicie wrażenie, że dzięki temu zapominamy o konwencjonalnej medycynie i uzdrawiającej mocy pożywienia? Jasne jest to, że żywność dostarcza kalorii, budulca, energii, witamin i mikroelementów. Coraz rzadziej jednak mówi się o tym, że żywność to… najlepsze lekarstwo i suplement diety.

Przyjrzyjmy się zatem, co kryje się w pomidorach i przetworach pomidorowych. Są one bogactwem składników prozdrowotnych, a wciąż mało docenianą w codziennym życiu wartość przypisuje się jednemu z nich. Mowa tutaj o jednym z karotenoidów, czyli korzystnemu dla naszego organizmu związku przeciwutleniającemu – likopenie.

 

Korzyści płynące z likopenu

Likopen należy do substancji bioaktywnych, która wykazuje spektrum właściwości prozdrowotnych. Spośród nich możemy znaleźć zdolność do obniżenia ryzyka zachorowania na raka prostaty oraz raka piersi. Ponadto, likopen znalazł zastosowanie w profilaktyce przeciw wystąpieniu zmian o charakterze nowotworowym dotyczących: płuc, żołądka, jelita grubego, przełyku, trzustki, pęcherza moczowego i szyjki macicy (1). Zauważono również, że likopen ma pozytywny wpływ na gospodarkę cholesterolową. Zmniejsza bowiem podatność cholesterolu LDL na utlenianie, przez co zapobiegamy występowaniu chorób serca i zmniejszamy stan zapalny w organizmie (2). Niektóre badania wskazują na leczniczy efekt działania likopenu na kondycję oczu i ochronę przeciw zaćmie (3), zaćmie powiązanej ze zwyrodnieniem plamki żółtej (4) oraz w leczeniu po oparzeniu słonecznym (5). Istotną kwestią jest również fakt, że likopen wspiera układ odpornościowy organizmu, czyli tym samym chroni nas przed chorobami autoimmunizacyjnymi, toksynami, alergenami, pasożytami, etc. (6).

 

Likopen w formie suplementu diety

W związku z rozwojem rynku suplementów diety, rozpoczęto sprzedaż wyizolowanego likopenu w formie kapsułek (jako suplement diety). Pojawiło się porównanie efektywności działania i przyswajalności likopenu z jego naturalnych (pomidory) i sztucznych źródeł (kapsułki) (7). Działanie różni się między sobą. Okazuje się, że w momencie wyizolowania likopenu z pomidorów tracimy synergistyczne działanie z innymi związkami zawartymi w pomidorze i skuteczność jest znacznie gorsza, aniżeli z naturalnej formy substancji. To sugeruje jedno – nic nie zastąpi naturalnej formy likopenu z prawdziwego pomidora!

 

Likopen jako przeciwutleniacz

Pomidor zawdzięcza swój czerwony kolor właśnie zawartości likopenu (likopen to swego rodzaju pigment). Im bardziej intensywna czerwona barwa pomidora, tym więcej zawiera on tej substancji. Jednocześnie dostępne w sklepach małe zielone i żółte pomidorki zawierają niewielkie ilości likopenu. Jego potencjał antyoksydacyjny (przeciwutleniający) można wykazać poprzez fakt, że likopen nie przekształca się w organizmie w witaminę A, która w nadmiarze bywa szkodliwa. Często porównuje się likopen do innego antyoksydantu – beta-karotenu. Likopen w porównaniu do beta-karotenu ma taką przewagę, że nie jest prekursorem żadnej witaminy (beta karoten to prekursor witaminy A), a więc nie niesie za sobą ryzyka toksyczności.

 

Źródła naturalnego likopenu

Likopen znajdziemy nie tylko w świeżych pomidorach, Zauważono, że jest on stabilną, rozpuszczalną w tłuszczach substancją, której najwyższą zawartość znajdziemy w przetworach pomidorowych. Spójrzmy na tabelę poniżej.

(źródło: http://slideplayer.pl/slide/2796716/)

 

Ponadto, likopen znajdziemy w niewielkich ilościach w takich owocach jak: papaja, grejpfrut, gujawa, ananas, morela.

 

Likopen – czy wykazuje skutki uboczne?

Czasem zdarza się, że na skutek nadmiernej konsumpcji produktów zawierających likopen skóra zabarwia się na kolor pomarańczowy. Jest to nieszkodliwy i nietoksyczny efekt działania likopenu. Jednak wszystko, co w nadmiarze może nie wpływać do końca zdrowotnie. U wielu osób nadmiar likopenu może spowodować wzdęcia, odbijanie, nudności, bóle brzucha i skurcze. Klinika w Mayo w pewnym roku zasugerowała nawet możliwe interakcje likopenu z lekami modulującymi (8), m.in.:

  • układ odpornościowy (leki immunosupresyjne),
  • system nerwowy (antydepresanty),
  • poziom cholesterolu we krwi (statyny),
  • uzależnienie (leki zawierające nikotynę).

Nie bójmy się jednak pomidorów i przetworów pomidorowych, gdyż niepożądane reakcje wiązano głównie z suplementowaniem wyizolowanego likopenu w formie kapsułki.

Podsumowując: zdrowa dieta powinna zawierać pomidory i przetwory pomidorowe, które należy spożywać w obecność tłuszczu, aby wydobyć prozdrowotny potencjał likopenu.

 

 

 

Autorką tego artykułu jest Karolina Gołaś. Doradca żywieniowy, studentka dietetyki, szczególnie zainteresowana dietetyką sportową oraz kliniczną. Wyznaje holistyczne podejście do człowieka poprzez zdrowe odżywianie, sport, sen, odpoczynek i równowagę psychiczną w celi poprawy sprawności i kondycji, samopoczucia, leczenia chorób dietozależnych i dolegliwości.

Po godzinach miłośniczka treningu siłowego, biegania i wszelkiej aktywności ruchowej. Prowadzi bloga Analityka Dietetyczna, lubi mięso i dobrą kawę ;)

 

 

 

 

1 Comment Pomidor i przetwory pomidorowe – kopalnia likopenu

  1. Irek

    ciekawy artykuł, dzięki za wpis na temat Likopen’u. Nie miałem pojęcia, że to ma aż taki wpływ oraz właściwości ;p

Leave A Comment

CommentLuv badge

Obserwuj nas na: