fitness-food.pl zdrowa żywność

Fitness Food

Sport to zdrowie, czy aby na pewno ?

Wszystkim zdarza się czasem złapać przeziębienie. Niektóre badania wskazują, że poziom aktywności fizycznej danej osoby wpływa na ryzyko infekcji górnych dróg oddechowych, najprawdopodobniej przez wpływ na funkcję odpornościową. Umiarkowany regularny poziom wykonywanych ćwiczeń wydaję się zmniejszać naszą podatność na choroby w porównaniu z nieaktywnym trybem życia, lecz okresy wzmożonej aktywności fizycznej/ treningowej mogą powodować zwiększenie ryzyka zachorowania na różne infekcje takie jak grypa, katar czy nawet łzawienie oczu u sportowców.

Do najczęstszych infekcji górnych dróg oddechowych, z którymi ludzie się borykają zaliczamy przeziębienie, zapalenie zatok, zapalenie migdałków i grypa. Większość z nich jest spowodowana wirusową infekcją. Przeciętnego dorosłego infekcje dróg oddechowych potrafią zaatakować od 2 do 4 razy na rok, natomiast u dzieci występują do 2 razy częściej. Każdego dnia nasz układ odpornościowy chroni nas przed armią patogennych drobnoustrojów bombardujących ciało. Na funkcje odpornościowe wpływa genetyka danej osoby, a także czynniki zewnętrzne, takie jak stres, złe odżywianie, brak snu, normalny proces starzenia się, brak ruchu, przetrenowanie czy stan mikrobioty. Czynniki te mogą tłumić układ odpornościowy, czyniąc osobę bardziej podatną na infekcje.

Ćwiczenia mogą mieć zarówno pozytywny, jak i negatywny wpływ na funkcjonowanie układu odpornościowego i mogą wpływać na podatność danej osoby na infekcję.

Naukowcy odkryli związek pomiędzy umiarkowanym regularnym ćwiczeniem a obniżoną częstotliwością infekcji w porównaniu z brakiem jakiejkolwiek aktywności, a także z nadmierną ilością ćwiczeń i zwiększonym ryzykiem infekcji.

Trwające rok badanie obejmujące ponad 500 osób dorosłych wykazało, że uczestniczenie w 1-2 godzinach umiarkowanych ćwiczeń dziennie wiązało się z zmniejszonym o 1/3 ryzykiem infekcji w porównaniu z osobami, które miały nieaktywny tryb życia.

Inne badania wykazały, że ludzie, którzy ćwiczą 2 lub więcej dni w tygodniu, mają o połowę mniej dni wolnych od pracy z powodu przeziębienia lub grypy niż ci, którzy nie ćwiczą.

Jednak więcej nie zawsze znaczy lepiej. Istnieją również badania, które donoszą o 2 do 6 -krotnym wzroście ryzyka rozwoju infekcji w tygodniach następujących po wyścigach maratońskich i ultramaratonowych. Wynika to po części ze zwiększonego poziomu hormonów stresu, takich jak adrenalina i kortyzol, które tłumią funkcje białych krwinek. Po wysiłku fizycznym sportowcy wchodzą w krótki okres czasu, w którym doświadczają osłabionej odporności immunologicznej i są bardziej podatni na infekcje wirusowe i bakteryjne, w szczególności dróg oddechowych. Spadek funkcji odpornościowej po wysiłku jest najsilniejszy, gdy ćwiczenie jest ciągłe i długotrwałe (> 90 minut), o umiarkowanej do wysokiej intensywności (55-75% wydolności tlenowej) i wykonywane bez spożycia pokarmu.

Innym problemem dla sportowców jest to, że ich ekspozycja na patogenne mikroorganizmy z środowiska może być większa niż u przeciętnej osoby ze względu na zwiększoną szybkość i głębokość oddychania podczas ćwiczeń (głównie patogeny przenoszące się drogą kropelkową), narażenie na kontakt z dużymi skupiskami ludzi i częste podróże zagraniczne. Niektóre ze zgłoszonych bólów gardła mogą nie być spowodowane czynnikami zakaźnymi, ale niezakaźnym zapaleniem dróg oddechowych spowodowanym przez alergie lub wdychanie zanieczyszczeń i zimnego suchego powietrza.

Powszechnie uważa się, że narażenie na zimną deszczową pogodę może zwiększyć prawdopodobieństwo schwytania przeziębienia, ale dostępne dowody tego nie potwierdzają. Większość osób jest bardziej podatna na przeziębienia w zimie (co prawdopodobnie wynika z obniżonego poziomu witaminy D), lecz liczne badania na sportowcach wskazują, że są oni najbardziej narażeni na infekcje w okresie startowym. Związane jest to zazwyczaj z zwiększoną ilością jednostek treningowych, które narzuca sobie sportowiec aby zmaksymalizować swoje osiągi choć nie zawsze jest to korzystne rozwiązanie ze względu na przetrenowanie i stres psychiczny. Zapobieganie infekcjom jest więc dla nich kluczowe a sposoby, którymi mogą sobie pomóc są czasem bardzo proste np: dbanie o   higienę osobistą, odpowiednie odżywianie i minimalizacja stresorów, oraz zredukowanie jednostek treningowych przed zawodami.

W kolejnych częściach omówię w jaki sposób możemy minimalizować ryzyko infekcji górnych dróg oddechowych – aby przeczytać drugą część artykułu KLIKNIJ TUTAJ.

 

Piśmiennictwo:

  • Gleeson M, Bishop NC and Walsh NP (2013) Exercise Immunology. London: Routledge (Taylor and Francis). ISBN 978-0-415-50725-7 (Hb); 978-0-415-50726-4 (Pb); 978-0-203-12641-7
  • Górska S, Jarzab A, Gamian A. Probiotic bacteria in the human gastrointestinal tract as a factor stimulating the immune system. Postepy Hig Med Dosw. 2009;63:653–667.
  • http://eir-isei.de/2011/eir-2011-006-article.pdf
  • https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC4040429/
  • http://bjsm.bmj.com/content/45/12/987

 

Autor, Filip Głuszek student i pasjonat dietetyki klinicznej jak i sportowej. Zafascynowany ludzką fizjologią, biochemią i patofizjologią oraz tym jak przekłada się wiedza teoretyczna na praktykę. Doświadczenie poparte o EBM i EBN stara się przekazywać innym i wspierać w osiągnięciu celów takich jak zawody sylwetkowe czy  pomoc w wielu schorzeniach dietozależnych.

Właściciel fanpage Filip Głuszek – Dietetyk, entuzjasta sportów siłowych, sylwetkowych, zimowych i wodnych. Uwielbia dobrze zjeść i spędzać czas z rodziną i najbliższymi  :)

1 Comment Sport to zdrowie, czy aby na pewno ?

  1. pitbull bluza

    Czyli jak zawsze okazuje się, że najważniejszy jest umiar i równowaga :)

Leave A Comment

CommentLuv badge

Obserwuj nas na: